Bloedonderzoek bij osteopenie en osteoporose
Bloedonderzoek meet niet je botdichtheid — dat doet de DEXA-scan — maar spoort mogelijke oorzaken en bijkomende problemen op. Dit zijn de waarden die een arts vaak controleert.
In het kort
- Bloedonderzoek meet niet je botdichtheid — dat doet de DEXA-scan.
- Het spoort onderliggende oorzaken op, zoals een vitamine D-tekort of hormonale problemen.
- Bespreek afwijkende waarden altijd met je arts; die weet wat ze in jouw situatie betekenen.
Waarom bloedonderzoek?
Bij de diagnose van osteopenie of osteoporose wordt vaak ook bloed geprikt. Niet om de botdichtheid te meten, maar om mogelijke oorzaken of bijkomende problemen op te sporen.1 Vooral bij jonge mensen of bij onverwacht ernstig botverlies is dit belangrijk.2
Welke waarden bekijkt de arts vaak?
Afhankelijk van je situatie kan de arts onder meer deze bepalingen aanvragen:2
- Vitamine D — nodig voor de opname van calcium. Een tekort leidt tot verminderde botopbouw.
- Calcium — de belangrijkste bouwstof van bot. Afwijkingen kunnen wijzen op een opname- of hormoonprobleem.
- PTH (bijschildklierhormoon) — regelt het calcium in je bloed; een verhoogde waarde kan botverlies veroorzaken.
- Fosfaat — speelt samen met calcium een rol in de botopbouw.
- Nierfunctie — de nieren zijn betrokken bij de calcium- en vitamine D-huishouding.
- Alkalische fosfatase (ALP) — kan iets zeggen over de botstofwisseling.
- Schildklierwaarden (TSH) — een te snel werkende schildklier versnelt botverlies.
Soms aanvullend onderzoek
Afhankelijk van je verhaal kan de arts extra tests doen, bijvoorbeeld een bloedbeeld, testosteron bij mannen of een test op coeliakie.2 Zo wordt een onderliggende oorzaak zo goed mogelijk uitgesloten of gevonden.
Getallen op een uitslag zeggen weinig zonder context. Wat een waarde in jouw geval betekent, en of behandeling nodig is, beoordeelt je arts samen met de rest van het onderzoek.
Veelgestelde vragen
Kun je osteoporose zien in het bloed?
Waarom wordt mijn vitamine D geprikt?
Bronnen
- Thuisarts.nl (Nederlands Huisartsen Genootschap) — Botontkalking. thuisarts.nl/botontkalking (geraadpleegd juli 2026).
- Federatie Medisch Specialisten — Multidisciplinaire richtlijn Osteoporose en fractuurpreventie (2022). richtlijnendatabase.nl (geraadpleegd juli 2026).